16 - Organizacija hadža avionskim putem

Organiziranje hadža avionskim putem, u organizaciji Rijaseta islamske zajednice u Bosni i Hercegovini – Ureda za hadž i umru, jedan je od vidova organizacije hadža iz Bosne i Hercegovine, koja ima dugogodišnju tradiciju.

Za prijavu na hadž neophodno je dostaviti: a) pasoš čiji rok trajanja od dana polaska na hadž nije manji od šest mjeseci, b) dvije kopije prednje stranice pasoša u boji (stranice na kojoj se nalazi slika), c) žuti karton, kao dokaz o primljenoj vakcini protiv meningokoknog meningitisa, d) tri fotografije u boji, sa bijelom pozadinom, e) dokaz o srodtsvu – mahrem, za žene mlađe od 45 godina (original na bosansskom jeziku i prijevod na arapski jezik kod ovlaštenog sudskog tumača), f) dokaz o uplati novčanih sredstava u visini hadža za tu godinu, i drugu dokumentaciju koju eventualno propišu nadležne institucije Kraljevine Saudijske Arabije. Spomenuta dokumentacija i dokaz o uplati (u nekoj od banaka) se predaju u nadležnom medžlisu ili muftijstvu IZ-e.

Po isteku roka za uplate i prijave za hadž, medžlisi IZ-e nadležnom muftijstvu dostavljaju kompletnu dokumentaciju, a muftijstvo nakon pregleda dokumentacije istu prosljeđuje u Ured za hadž.

Ured za hadž paralelno sa prijavama hadžija traži ponude za prijevoz hadžija avionima od odgovarajućih avio kompanija, te na kraju potpisuje ugovor sa najpovoljnijom kompanijom.

Problemi sa kojima se Ured za hadž suočava u organizaciji hadža avionskim putem su:

  1. nepostojanje domaće avio kompanije, koja može izvršiti prijevoz hadžija iz BiH;
  2. mali kapacitet sarajevskog i drugih aerodroma u BiH, što zahtijeva manje avione;
  3. loši vremenski uvjeti (magla i slaba vidiljivost).

Ured za hadž po prijemu dokumentacije iz muftijstva, pristupa unošenju podataka u bazu podataka i pravi raspored hadžija po grupama. Po Pravilniku vrši se odabir vodičke i ljekarske ekipe. Viziranje pasoša započinje deseta dana po ramazanskom bajramu. Prije na mjesec dana od polaska hadžija avionima Ured za hadž organizira susrete sa hadžijama, po muftijstvima, kada se daju osnovne upute oko organizacije hadža, dijele koferi, prsluci i mahrame.

Nakon toga vodiči su dužni da budu u stalnom kontaktu sa svojom grupom hadžija.

Okupljanje hadžija se pred polazak vrši u određenoj džamiji, odakle organizirano autobusima odlaze na Aerodrom Sarajevo, završavaju proceduru oko predaje prtljaga i dobijanja bording-karti, te se ukrcavaju u avione i putuju u Saudijsku Arabiju. Posljednjih nekoliko godina avionske hadžije putuju u Saudijsku Arabiju direktnim letom na realaciji Sarajevo-Medina. Spomenuto putovanje traje oko četiri sata i deset minuta.

Procedura na Medinskom aerodromu je mnogo lakša i brža od Džidskog aerodroma, što je velika prednost za hadžije i organizatora.

Hadžije po dolasku u Medinu bivaju prevezene autobusima do hotela u koji se smještaju i prepuštaju ibadetu. Boravak u Medini traje 6-8 dana i većina hadžija odlazi u Džamiju Muhammeda, sallallahu alejhi ve sellem, na sve vaktove. Jedan dan se koristi za obilazak znamenitosti Medine: Uhud, Mesdžidu-l-Kibletejn, Hendek i Mesdžid-Kuba. Sve hadžije, također, organizirano po jednom (odvojeno hadžije i hadžinice) odlaze u Revdu.

U hotelu se u Medini organizira ambulanta sa stalnim dežurama, a vodiči su stalno u kontaktu sa svojim hadžijama.

Svaku noć se u restoranu hotela u Medini, organiziraju predavanja. Za rad sa hadžinicama su zadužene muallime.

Boravak u Medini hadžije iskoriste i za kupovinu hedija.

Hadžije iz Bosne i Hercegovine obavljaju hadž temettu', što je najlakši i najpraktičniji način obavljanja hadža, od tri moguća načina obavljanja hadža. Isti podrazumijeva prvo obavljanje umre, a potom hadža, uz obavezno klanje kurbana, radi olakšica, što je uračunato u cijenu hadža.

Hadžije 3. i 4. zu-l-hidždže poslije sabah-namaza, nakon prethodnog kupanja i zaogrtanja ihrama organizirano autobusima kreću u pravcu Meke, radi obavljanja umre. Na izlasku iz Medine, odlaze na Mikat Zu-l-Hulejfa, gdje klanjaju dva rekata i čine nijet za umru.

Put do Medine traje od 8-10 sati. Usput se hadžije zadržavaju dva-tri puta radi obavljanja namaza i odmora.

Po dolasku u Meku, hadžije se smještaju u hotel i odmaraju.

Nakon toga organizirano odlaze u Harem radi obavljanja Umre i tom prilikom čine Tavaf oko K'abe (7 puta), čine S'aj između Safe i Merve (7 puta) i briju glave ili podrezuju kosu. Nakon što su na taj način obavili umru, hadžije se vraćaju u hotel, kupaju i oslobađaju ihrama.

Ostatak vremena provode u odjeći koja im odgovara i na vaktove odlaze u Harem ili vaktove klanjaju u najbližoj džamiji ili mesdžidu hotela.

Hadžije 8. zu-l-hidždže zaogrću Ihrame i nijete hadž, a 9. zu-l-hidždže borave na Arefatu. 10., 11. i 12. zu-l-hidždže hadžije organizirano odlaze na bacanje kamenčića.

Svo vrijeme boravka u Mekki, u hotelu u kojem su smještene hadžije ima organizirana stalna dežura u ambulanti.

Hadžije se trude da što više vaktova klanjaju u Haremu.

Pred polazak kući, a to je obično 14. ili 15. zu-l-hidždžeta, hadžije obavljaju Tavafu-l-Veda' (Oproštajni tavaf) i organizirano bivaju prevezeni na Džidski aerodrom. Nakon procedure na aerodromu u Džidi, hadžije se ukrcavaju u avione i lete direktnim letom za Sarajevo. Spomenuto putovanje također traje oko četiri sata i deset minuta.

Po povratku sa hadža, Ured za hadž vrši analizu organizacije hadža.

Posebne preporuke hadžijama:

  • Da hadžija na put ponese sljedeće:
  1. sredstva za ličnu higijenu;
  2. lijekove koje koristi kao terapiju;
  3. kremu protiv pucanja kože (peta),
  4. udobnu obuću (cipele i papuče);
  5. 6-7 pari unutrašnjeg veša;
  6. 6-7 košulja ili majica;
  7. lakšu jaknu;
  8. peškir;
  9. mobilni aparat i fotoaparat ili kameru (njih nije dopušteno unositi u hareme);
  10. rokovnik u koji će bilježiti detalje sa ovog mubarek-puta.
  11. novac u američkim dolarima ili eurima.

 

  • Da se na hadžu pridržava sljedećeg:
  1. što više čini ibadet (na vrijeme obavlja namaze, uči Kur'an, dove i zikr);
  2. posebno obrati pažnju na vrijeme nošenja ihrama, da ne učini neki grijeh, te da posebno uči dove i Kur'an prilikom tavafa, s'aja i stajanja na Arefatu;
  3. čuva se: ogovaranja, prenošenja tuđih riječi, potvaranja, laži, bespotrebnog smijeha;
  4. za sve nejasnoće pita svoga vodiča;
  5. ne udaljava od svoje grupe;
  6. vodi računa o ličnoj higijeni i higijeni mjesta gdje boravi;
  7. ne opterećuje se kupovinom mnogo hedija, jer je dopuštena kilaža za avion ograničena (20 kg).
  • Hadžijama u avion u ličnom prtljagu nije dopušteno unositi sljedeće:
  1. noževe i kašike;
  2. noktarice;
  3. boce sa tečnošću zapremine veće od 100 ml (sokovi, tečnost za sočiva);
  4. plinske boce.
Raspored letova
Raspored letova
Raspored letova

Raspored letova

Pročitaj više
FOTO
FOTO
VIDEO
VIDEO
O hadžu i umri
O hadžu i umri
O hadžu i umri

O hadžu i umri

Pročitaj više